Nước sinh hoạt ô nhiễm: Nguyên nhân và cách tự kiểm tra

Thời gian qua, mình đi làm ở nhiều khu vực Hà Nội và nhận thấy tình trạng nước sinh hoạt ô nhiễm xảy ra khá phổ biến. Dấu hiệu dễ thấy nhất là nước bị vàng đục hoặc có mùi lạ bốc lên. Việc này ảnh hưởng trực tiếp đến sinh hoạt hàng ngày của gia đình. Bài viết này, mình sẽ chia sẻ với anh chị các nguyên nhân thường gặp. Mình cũng hướng dẫn cách tự kiểm tra nước ngay tại nhà. Qua đó, anh chị có thể xác định lỗi do nguồn cấp hay do hệ thống đường ống. Khi biết rõ nguyên nhân, anh chị sẽ có hướng xử lý tiết kiệm chi phí hơn.

Nước sinh hoạt ô nhiễm do nguyên nhân nào?

Có hai nhóm nguyên nhân chính gây ra tình trạng nước sinh hoạt ô nhiễm. Nguồn cấp từ nhà máy có vấn đề hoặc hệ thống lưu trữ nhà anh chị bị bẩn. Việc phân loại nguyên nhân rất quan trọng để tránh sửa chữa lãng phí.

Nguyên nhân từ nguồn cấp nước

Đôi khi, nước sinh hoạt bị vàng đục là do nhà máy bảo dưỡng đường ống cấp. Hoặc một đoạn ống cái ngoài đường bị vỡ trong lúc thi công. Bùn đất sẽ xâm nhập vào nguồn cấp chung. Theo tài liệu nước uống của WHO, nguồn nước không đạt chuẩn chứa nhiều rủi ro. Sự cố từ nhà máy thường chỉ kéo dài vài ngày. Nếu nước nhà hàng xóm trong mà nhà mình đục, lỗi chắc chắn nằm ở trong nhà.

Bể ngầm lâu không thau, bể mái không nắp

Nhiều nhà ở Hà Nội dùng hệ thống kết hợp bể ngầm và bể inox. Bể ngầm lâu năm không thau rửa sẽ tích tụ lượng lớn bùn đất. Bể mái bị mất nắp do gió bão cũng rất hay xảy ra. Côn trùng, xác chuột, lá cây rơi vào tạo thành mầm bệnh. Nước lưu trữ nhanh chóng bị biến chất và sinh ra mùi tanh hôi. Khi xả xuống vòi, nước sinh hoạt ô nhiễm có màu vàng đục. Đây là lỗi phổ biến nhất ở các khu nhà riêng và tập thể cũ.

Đường ống kẽm gỉ và cặn bám trong ống

Nhiều khu tập thể cũ vẫn dùng đường ống nước bằng kẽm. Sau nhiều năm, lớp kẽm bên trong ống bị ăn mòn và gỉ sét. Các lớp cặn gỉ sét này bong ra đi theo dòng nước. Kết quả là nước xả ra vòi đục ngầu như nước chè. Ngay cả ống nhựa PPR dùng lâu cũng bị bám lớp cặn đen. Khi áp lực nước thay đổi đột ngột, cặn bám trôi ra gây bẩn nước.

Cách tự kiểm tra nước sinh hoạt ô nhiễm tại nhà

Anh chị hoàn toàn có thể tự kiểm tra nguồn nước bằng vài thao tác đơn giản. Các phương pháp này giúp khoanh vùng lỗi, tiết kiệm công gọi thợ khảo sát.

Kiểm tra bằng cốc thuỷ tinh

Anh chị lấy một chiếc cốc thuỷ tinh trong suốt và rửa sạch. Xả nước trực tiếp từ vòi lavabo vào đầy cốc. Sau đó, đặt cốc ở nơi sáng và để tĩnh khoảng 30 phút. Nếu nước sinh hoạt ô nhiễm, anh chị sẽ thấy cặn li ti lắng xuống đáy. Nước có thể đục màu vàng nhạt hoặc nổi váng trên bề mặt. Hãy thử ở cả tầng trệt và tầng cao nhất để so sánh mức độ đục.

Kiểm tra qua lưới lọc đầu vòi

Hầu hết vòi lavabo hoặc vòi rửa bát hiện nay đều có lưới lọc ở đầu vòi. Lưới này giúp giữ lại cặn bẩn kích thước lớn. Anh chị dùng tay vặn nhẹ đầu lưới lọc này ra. Nếu thấy cặn đen, vụn gỉ sét bám đầy, hệ thống ống đang rất bẩn. Đừng quên làm sạch lưới lọc dưới vòi nước mạnh rồi lắp lại nhé.

Thứ tự xử lý khi nước sinh hoạt bị vàng đục, có mùi

Khi xác định nguyên nhân do hệ thống trong nhà, anh chị cần làm sạch toàn diện. Quy trình chuẩn bên mình làm theo trình tự từ ngoài vào trong.

Thau rửa bể ngầm và bể chứa mái

Đây là bước đầu tiên và quan trọng nhất. Nếu bể chứa vẫn bẩn, sục rửa đường ống sau đó cũng vô ích. Anh chị cần xả hết hoàn toàn lượng nước cũ trong bể ngầm và bể inox. Dùng máy xịt rửa áp lực cao xịt sạch bùn đất trên thành bể. Sau khi làm xong, nắp bể ngầm và nắp bể mái phải được đậy kín. Chu kỳ thau rửa hợp lý là từ 6 tháng đến 1 năm một lần.

Sục rửa đường ống nước bằng công nghệ mới

Sau khi bể chứa đã sạch, việc tiếp theo là vệ sinh đường ống dẫn. Thợ bên mình dùng máy sục kết hợp áp lực khí nén và nước tuần hoàn. Máy tạo xung thuỷ lực đánh bật cặn bám chắc trong thành ống. Ưu điểm là không đục phá tường nhà hay thay ống mới. Nếu có nhu cầu, anh chị tham khảo dịch vụ sục rửa đường ống nước của bên mình.

Thay lưới lọc vòi và lắp lọc thô

Lưới lọc tại vòi nếu bị rách thì nên thay lưới mới ngay. Để giải quyết triệt để nước bẩn từ nhà máy, anh chị nên lắp bộ lọc thô. Cột lọc thô chặn các tạp chất lớn trước khi nước chảy vào bể ngầm. Nhiều đơn vị đang chạy landing page đặt lịch dịch vụ lắp lọc nước chuyên nghiệp. Anh chị có thể tìm hiểu thêm để chọn bộ lọc phù hợp.

Trường hợp nghi ngờ rò rỉ âm tường do ống mục nát, anh chị xem bài viết về thất thoát nước sạch. Nếu đang sống ở quanh Hồ Tây, đội thợ sửa điện nước tại khu vực Tây Hồ sẵn sàng hỗ trợ khảo sát tận nơi.

Chi phí sục rửa ống và sửa nước tham khảo

Dưới đây là giá tham khảo cho một số hạng mục xử lý hệ thống nước sạch. Anh chị xem chi tiết ở báo giá sửa chữa nước tổng hợp của bên mình.

Hạng mục	Đơn vị	Giá tham khảo	Ghi chú
Sục rửa đường ống nước sạch cả nhà	nhà	800.000 – 2.000.000	Theo số tầng và số điểm dùng nước
Thay vòi lavabo hoặc vòi bếp (công)	cái	80.000 – 150.000	Vòi do khách mua hoặc thợ cấp
Sửa rò rỉ ống nước nổi (nối lại, thay đoạn ống)	điểm	150.000 – 400.000	Đã gồm phụ kiện PPR thông dụng

Giá trên là giá công thợ dự kiến để anh chị dự trù chi phí. Thợ bên mình sẽ khảo sát thực tế tình trạng nhà anh chị trước. Sau đó thợ đọc giá chính xác theo đúng bảng niêm yết công khai. Khảo sát miễn phí khi anh chị đồng ý phương án sửa chữa. Nếu khảo sát mà anh chị không làm, thợ tính 50.000 đồng phí xăng xe nội thành.

Trước khi gọi thợ, anh chị làm 3 việc này

• Xả thử vòi nước ở tầng trệt và tầng cao nhất ra chậu sáng màu để so sánh. Điều này giúp thợ đoán được phần cặn nằm chủ yếu ở ống đứng hay ống ngang.
• Tháo lưới lọc ở các vòi chậu rửa lavabo ra kiểm tra nhanh và vệ sinh qua. Nếu chỉ tắc cặn tại lưới lọc đầu vòi, nước xả ra sẽ lại sạch và mạnh.
• Dành chút thời gian trèo lên xem nắp đậy của bể inox trên mái có bị mất không. Nếu nắp đã mất, anh chị hãy dùng bạt che tạm lại rồi gọi thợ đến thau bể.